ul. Świętojańska 82, tel./fax: 29-742-48-61
Centrum Edukacji Zawodowej i Ustawicznej w Wyszkowie
Kopernik

Kalendarium CEZiU

Pn Wt Śr Cz Pt So N
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30

Znajdź

Hymn

facebook logo

bip logo pomn1 grad

Stowarzyszenie

instaling buzka male

instaling logo male

Kiedy wybuchła I wojna światowa, jeden ze współpracowników Józefa Piłsudskiego, Michał Sokolnicki, napisał: „Nikt na całym świecie Polski nie chce”. Natomiast premier brytyjski Herbert Asquith mówił krótko przed wojną wybitnemu pianiście i orędownikowi sprawy polskiej na Zachodzie Ignacemu Paderewskiemu: „Nie ma żadnej nadziei na przyszłość dla Ojczyzny Pana”. Oznaczało to, że w chwili wybuchu wojny sprawę polską uważano w Europie wyłącznie za wewnętrzny problem zaborców.

Niezależnie od tego dowództwa wojujących ze sobą na ziemiach polskich armii państw zaborczych chciały zapewnić sobie przychylność Polaków:

1. Rosjanie wydali odezwę, w której odwołali się do odwiecznej, rzekomo wspólnej walki Słowian z agresją germańską i obiecywali zjednoczenie ziem polskich „swobodnych w wierze, języku i samorządzie”. Deklaracja nie miała żadnej wartości ponieważ wydana była przez stryja cara Mikołaja II – Mikołaj Mikołajewicz – wodza naczelnego armii rosyjskiej, który później utracił to stanowisko.

2. Bardzo ogólnikowe obietnice składały państwa centralne, ograniczając się jedynie do wezwania Polaków do walki ze wschodnim barbarzyństwem.

Z tej trudnej sytuacji zdawali sobie sprawę przywódcy dwóch głównych polskich obozów politycznych, z których narodowodemokratyczny reprezentował orientację antyniemiecką, a drugi antyrosyjską. Roman Dmowski poparł państwa ententy, które walczyły z Niemcami. Piłsudski, zgodnie z przedwojennymi deklaracjami, stanął po stronie państw centralnych, nie wykluczał jednak zmian kierunku działania w przyszłości. Ostatecznie jeden i drugi zmienił zdanie.

22 stycznia 1917 r. prezydent Stanów Zjednoczonych, które wkrótce przystąpiły do wojny po stronie ententy wydał orędzie, w którym stwierdził m.in., że wszędzie mężowie stanu są zgodni, iż powinna powstać zjednoczona i niezależna Polska. Stanowisko prezydenta było wynikiem zabiegów wybitnego pianisty Ignacego Paderewskiego. Przełomem w sprawie polskiej okazała się rewolucja lutowa 1917 r. w Rosji. Nowe władze rosyjskie wyraziły zgodę na utworzenie niepodległego państwa polskiego z ziem, gdzie Polacy stanowili większość ludności, zastrzegając jedynie, że znajdzie się ono w sojuszu z Rosją.

Zmiana nastawienia władz rosyjskich do aspiracji polskich zmieniła radykalnie możliwość manewru Dmowskiego na Zachodzie. W marcu 1917 r. Dmowski ogłosił memoriał w sprawie odbudowy Polski. 4 czerwca zaczęto tworzyć Armię Polską we Francji, nazywaną od koloru mundurów Armią Błękitną pod dowództwem gen. Józefa Hallera. W sierpniu w Lozannie w Szwajcarii powstał Komitet Narodowy Polski, którego siedzibę wkrótce przeniesiono do Paryża. Główną rolę odgrywał w nim Dmowski, który ofiarnie prowadził na Zachodzie akcję dyplomatyczną na rzecz niepodległości Polski.

W tym czasie również działał Józef Piłsudski. Uzależnił on formowanie wojska polskiego u boku państw centralnych od powołania rządu, stanowczo deklarując że wojsko polskie może podlegać wyłącznie władzom polskim. Rządy Niemiec i Austro - Węgier odrzuciły te żądania i w lipcu 1917 r. większość żołnierzy i oficerów I i III Brygady Legionów odmówiła złożenia przysięgi na dochowanie wierności sojuszowi z Niemcami i Austro-Węgrami. Na skutek „kryzysu przysięgowego” zostali internowani w Szczypiornie i Beniaminowie. Legionistów pochodzących z Galicji wcielono do armii austriackiej i wysłano na front włoski, a Piłsudskiego uwięziono w Magdeburgu. II Brygadę, która złożyła przysięgę, uznając, że konieczne jest zachowanie polskiej siły zbrojnej, przekształcono w Polski Korpus Posiłkowy. Był to niestety koniec epopei Legionów Polskich.

8 stycznia 1918 r. prezydent Wilson wydał orędzie, w którym wymienił czternaście warunków przyszłego pokoju: w punkcie trzynastym uznano konieczność stworzenia niepodległego państwa polskiego z dostępem do morza.

Kolejnym istotnym wydarzeniem była deklaracja wersalska wydana 3 czerwca 1918 r. przez premierów Francji, Wielkiej Brytanii i Włoch. Stwierdzono w niej, że powstanie niepodległego państwa polskiego jest warunkiem trwałego pokoju w Europie. Wcześniej w kraju 12 września 1917 r. została powołana przez okupantów niemieckich i austriackich Rada Regencyjna, która miała pełnić funkcję tymczasowej polskiej władzy państwowej. Początkowo sprawowała zwierzchnictwo tylko nad oświatą i sądownictwem. W obliczu nadchodzącej klęski państw centralnych Rada zaczęła dążyć do uniezależnienia się od władz okupacyjnych. 7 października 1918 r. wydała manifest do narodu polskiego, w którym za główny cel Polaków uznała utworzenie niepodległego państwa.

W Krakowie 28 października 1918 r. ukonstytuowała się Polska Komisja Likwidacyjna, zajmująca się przejmowaniem władzy w Galicji.

Na obszarze Królestwa Polskiego w nocy z 6 na 7 listopada, w uwolnionym spod okupacji Lublinie, ukonstytuował się lewicowy rząd z socjalistą Ignacym Daszyńskim na czele. Wysunięto program daleko idących reform socjalnych: 8-godzinny dzień pracy, parcelacja majątków ziemiańskich na rzecz małorolnych i bezrolnych chłopów, nacjonalizacja głównych gałęzi przemysłu. Na przełomie października i listopada członkowie Polskiej Organizacji Wojskowej, wspierani m.in. przez gimnazjalistów, studentów, młodzież robotniczą, harcerzy, strażaków czy kolejarzy przystąpili do spontanicznego rozbrajania okupantów. W całym kraju zaczęły powstawać lokalne ośrodki władzy, starające się wypełnić próżnię po władzach okupacyjnych i władzach austriackich w Galicji.

10 listopada do Warszawy przybył pociągiem z Berlina wypuszczony z więzienia Józef Piłsudski. Niemcy liczyli, że ze swym autorytetem zapanuje nad chaosem i zapewni spokojny przejazd wojsk niemieckich wracających z Rosji do domu. Następnego dnia czyli 11 listopada Rada Regencyjna przekazała Piłsudskiemu całość władzy cywilnej i wojskowej. Piłsudski przyjął tytuł Naczelnika Państwa. Podporządkował mu się także rząd lubelski.

Od tego momentu rozpoczął się trudny i dramatyczny proces walki o granice i kształt ustrojowy odrodzonej Rzeczypospolitej.

W tym roku rocznicę odzyskania niepodległości będziemy obchodzić inaczej niż zwykle ale to nie znaczy, że gorzej. Różne instytucje przygotowały ciekawą ofertę, z której polecam abyście skorzystali:

1. Na początek w mediach społecznościowych można wstawić naklejkę na swoim profilu: https://www.facebook.com/profilepicframes

2. Gmina Wyszków organizuje konkurs fotograficzno – plastyczny, w którym wystarczy wykonać zdjęcie lub pracę plastyczną przedstawiającą ujęcie miejsca/wydarzenia/osoby upamiętniających Dzień Niepodległości (mogą to być ujęcia z poprzednich lat), oczywiście z terenu naszej gminy: https://www.facebook.com/umwyszkow/

3. „11 listopada – co świętujemy?” – wirtualna debata historyczna. 10 listopada debatować będzie trzech historyków reprezentujących różne ośrodki i różne podejścia naukowe. Zapowiada się ciekawie. https://niepodlegla.gov.pl/wydarzenia/11-listopada-co-swietujemy-wirtualna-debata-historyczna/

4. 11 listopada - Wirtualny Festiwal Niepodległa na Krakowskim Przedmieściu – godz. 12.00 z udziałem takich artystów jak Paweł Domagała, Ania Dąbrowska, Enej, Miuosh, Organek i inni: https://www.facebook.com/events/667942654151408/

5. Wirtualne zwiedzania, webinaria, historyczna debata pięciu muzeów, ciekawostki edukacyjne... to wszystko w ramach Darmowy Listopad online w pięciu Rezydencjach Królewskich: Muzeum Łazienki Królewskie, Zamek Królewski w Warszawie, Zamek królewski na Wawelu, Muzum Okręgowe w Sandomierzu i Muzeum Zamkowe w Malborku. https://bit.ly/3k2mYn1

6. Dla tych, którzy chcieliby poszukać śladów swoich przodków z okresu I wojny światowej polecam stronę Wojskowej Biblioteki Cyfrowej w Poznaniu:

https://www.wbc.poznan.pl/dlibra/show-content/publication/edition/56413?id=56413

7. Wiele ciekawostek o tematyce niepodległościowej możemy znaleźć na stronie https://niepodlegla.gov.pl/

Mam nadzieję, że niektórzy z Was znajdą coś ciekawego dla siebie i w tych dniach zainteresują się szerzej naszą historią nie wychodząc domu.

Miłego świętowania!

Logowanie

Projekty

banner_ue_2.png

Współpracujemy

Kierunki kształcenia

Specjalność
elektryk
Klasy
mundurowe
Technik
informatyk
Technik
spedytor
Technik
handlowiec
Technik
elektryk
Technik
pojazdów samochodowych
Liceum ogólnokształcące
Bezpieczeństwo Publiczne
ZSZ
elektromechanik
Klasa
wielozawodowa

Partnerzy

herb

 logo trans edu eu

kasa